سایت مرکز فقهی

معرفی ایده و موضوع پژوهشی ششم 
 

عنوان: جایگاه اخلاق و کرامت انسانی در جنگ؛ نقد و بررسی دیدگاه وهبه الزحیلی از منظر امامیه

 

تبیین موضوع
کرامت انسانی از اصول بنیادین اخلاق اسلامی است که در حوزه اخلاق جنگ و نحوه رفتار با دشمنان جایگاه مهمی دارد. در سیره پیامبر اسلام(ص) نمونه‌های متعددی از رعایت کرامت انسان حتی در شرایط جنگی دیده می‌شود؛ مانند رفتار با اسیران، منع کشتار غیرنظامیان و رعایت حدود انسانی در میدان نبرد.
از سوی دیگر، وهبه الزحیلی به عنوان یکی از فقیهان برجسته معاصر اهل سنت، در آثار خود دیدگاه‌های مهمی درباره جهاد، اخلاق جنگ و حقوق انسانی در جنگ ارائه کرده است؛ آثاری مانند:

آثار الحرب فی الفقه الاسلامی
الفقه الاسلامی و ادلته (بخش‌های مربوط به جهاد و احکام جنگ)

در این پژوهش تلاش می‌شود دیدگاه او درباره کرامت انسانی در جنگ بررسی شده و سپس با تکیه بر منابع فقهی و اندیشه سیاسی شیعه مورد تحلیل و نقد قرار گیرد.

ضرورت و اهمیت پژوهش

توجه به کرامت انسانی در جنگ بر اساس سیره پیامبر(ص) به عنوان یکی از اصول مهم اخلاق اسلامی.
بررسی دیدگاه وهبه الزحیلی به عنوان نماینده‌ای از فقه معاصر اهل سنت.
نقد و ارزیابی این دیدگاه‌ها بر اساس مبانی فقهی و سیاسی شیعه.
کمک به فهم بهتر نقاط اشتراک و اختلاف دیدگاه‌های فقهی مذاهب اسلامی در اخلاق جنگ.

سؤالات اصلی پژوهش
کرامت انسانی در جنگ در سیره نبوی چه ابعاد و ویژگی‌هایی دارد؟
وهبه الزحیلی اخلاق جنگ و کرامت انسانی را چگونه تبیین می‌کند؟
دیدگاه او از منظر فقه و اندیشه سیاسی شیعه چگونه قابل نقد و بررسی است؟
نقاط اشتراک و اختلاف دیدگاه او با فقه شیعه در این زمینه چیست؟

اهداف پژوهش
تبیین جلوه‌های کرامت انسانی در جنگ در سیره پیامبر(ص)
بررسی دیدگاه وهبه الزحیلی درباره اخلاق جنگ
نقد و تحلیل این دیدگاه از منظر فقه و اندیشه سیاسی شیعه
کمک به گسترش مطالعات تطبیقی در فقه جنگ و اخلاق اسلامی

دامنه و منابع پژوهش
این پژوهش بر بررسی سیره نبوی و تحلیل دیدگاه وهبه الزحیلی متمرکز است و در بخش نقد از منابع مهم فقه شیعه استفاده می‌شود؛ از جمله:

جواهر الکلام
تحریر الوسیله
تذکرة الفقهاء
مستند الشیعه
و دیگر آثار مرتبط با فقه الجهاد و فقه سیاسی شیعه.

روش پژوهش
روش تحقیق توصیفی ـ تحلیلی و تطبیقی است و بر پایه مطالعه متون سیره نبوی، آثار وهبه الزحیلی و منابع فقهی شیعه انجام می‌شود تا نقاط اشتراک و تفاوت دیدگاه‌ها روشن گردد.

ساختار پیشنهادی پژوهش
کلیات و طرح مسئله
مبانی نظری: کرامت انسانی و اخلاق جنگ در اسلام و سیره نبوی
دیدگاه وهبه الزحیلی درباره کرامت انسانی در جنگ
بررسی و نقد دیدگاه او از منظر فقه و اندیشه سیاسی شیعه
جمع‌بندی، نتایج و پیشنهادها

تعداد بازدید :8
کليه حقوق اين سايت متعلق به مرکز فقهي ائمه اطهار (ع) است.